طرح: آيخان

(ايپك تصويرلر وئبلاگي)

اوستاد  دكتر صمد سرداري نيا- نين ايل دؤنومو ياس تؤره ني تبريزده كئچيريلدي

اؤیرنجی: بوگون تبريز شهرينين انگجي مچيدينده اوستاد صمد سرداري نيا-نين ايل دونومو ياس توره ني كئچيريلدي. بو مراسيمده آذربايجانين چئشيدلي شهرلرينده ن (اورمو-زنگان-اردبيل-سولدوز-خوي-تهران-موغان –و...)ميللي و مدني چاليشقانلار ايشتراك ائتميشديلر. هاوانين سويوق و قارلي اولماسينا باخمادان آذربايجان ميلتينن ضياليلاري و ميللي چاليشقانلاري اوز حضورلارينان بو مجليسه زنگينليك باغيشلاميشدير لار. هابئله بو توره نده تبريزين كئچميش ميلت وكيلي و 9–جو جمهور باشقانی آدايي دكتر اكبر اعلمي ده حضور تاپميشدي.

دئمك گركير باشقا ميللي توره نلره تاي، بو مراسيم آغير امنيتي و انتظامي باسقيلار آلتيندا كئچيريلدي و امنيتي قوه لر بوتون ميللي چاليشقانلارين گل گئت لرين گوز آلتينا آلميشديلار.

اوستاد سرداري نيا  آذربايجان تاريخي اوزه ليكله چاغداش تاريخيميز و مشروطه تاريخي حاقدا چوخ آراشديرمالار آپاريب  و اثرلر ياراتميش. او جومله ده ن: مركز غيبي تبريز، تبريز بيرينجي لر شهري، قاراباغ تاريخي، ائرمني لرين  ياراتديغي سوي قيريملار، آذربايجان آدليملاري،....

روحو شاد يولو داواملي اولسون

سه‌شنبه  ۲۵ فروردين ۱٣٨٨ -  ۱۴ آوريل ۲۰۰۹  

http://oyrenci.com/News.aspx?newsId=6383

 دؤکتور صمد سرداری نیانین ایل دؤنومو تبریزده قئید اولوندو

اوستاد دوكتور صمد سرداري نيا –نين ايل دؤنومو ياس تؤره ني

دوکتور سرداری نیا نین قیرخ مراسیمی نین بیلدیریش لری (تورکجه - فارسجا)

دریغا تاریخین سرداری گئتدی گول اؤلدو بولبولون بازاری گئتدی

دریغا گئتدی اول سردار تاریخ او یانمیش آل قانی ایله دار تاریخ

صمد گر گئتدی الدن سؤیله هئیات  او علمین دفتری تاریخه مرآت

 ایلقاریمیزین یئنی لشمه سینین یئری و چاغی:

میلی سالار باقرخانین مزاری نین چیینینده یئرلشن طوبی مچیدی.

جمعه گونو، 3/3/1387

سحر ساعات 10 دان 12 یه قدر.

خانیملار مجلیسی هامان مچیدده کئچیریله جک.

زمان و مکان تجدید بیعتمان:

شهر اولین ها – مسجد طوبی، واقع در جوار مقبره "باقرخان سالار ملی".

روز جمعه 3/3/1387

ساعت  10-12 صبح.

مجلس زنانه همزمان در همان مجلس برپاست.

www.serdarinia.blogfa.com

serdarinia@gmail.com

یئنه ده بو آجی خبری اینانا بیلمیرم!

(رحمتلیک اوستادیمیز دوقتور صمد سرداری نیا حاقدا)

  آیتان تبریزلی (آذراوغلو)

www.aytan-tabrizli.blogfa.com

aytan_tabrizli@yahoo.com

بعضی زامانلار آجی خبر تئز یاییلسادا گئج دویولور. منجه اونوندا سببی اینانمادیغیمیز بیر گئرچک دیر.

اؤلمز اوستادیمیز دوقتور صمد سرداری نیا نیندا دونیادان کؤچمه خبری منه تئزلیکجه یئتیشدی، آما هله ده هله دیر بو خبری اینانابیلمیرم. اوستادین گئنیش شکلیده میلتیمیز، اؤزللیکله آذربایجانلی اؤیرنجی لری ایله اؤلدوغو ایلگی لر هئچ زامان یاددان چیخان دئییل. ایجتیماعی دیسیپلینه صاحیب اولان اوستادیمیز، هئچ زامان اؤزون میلتیندن آیری گؤرمه ییب و هر آن اونلارلا برابر گله جه یه دوغرو آددیم آتیردی. اؤرنک اوچون دئمه لییه م هر زامان بیر تؤره ن و یا آذربایجان تاریخی حاقدا کیلاس یا سمینار اولسایدی و اوستاد اورایا چاغریلسایدی، چوخ کؤنوللو اولاراق بو چاغریشلاری قبول ائده ردی.

قلم و یازی نین گوجونه اعتقادی اولان اوستادیمیز هر زامان ایچینده کی وطن سئورلیک دویغوسونا گؤره، آذربایجانیمیزین مظلوم قالمیش تاریخینی آراشدیریب و دئمک بیر شمع کیمی یانیب و تاریخیمیزی قارانلیقلاردا ایشیقلاندیریردی.

تاریخیمیز و کیملیگیمیز ایللر بؤیو شئونیست لر و حقیقت دانانلار ساریندان تاپدالانماقدادیر، آما آذربایجان هر زامان اولدوغو کیمی بو یاغی لر قاباغیندا آصلان لار اویلاغی اولوب دور. بورادا ایگیدلر هر زامان اؤز کیملیک، توپراق، تاریخ و دیللریندن دفاع ائدیب و ائده جک لر.

اوستادیمیز سرداری نیا جنابلاریدا ادعاسیز و وطن سئور ایگیدلرین بیری سی ایدی. آما یازیقلار اولسون کی بو ده یرلی و چالیشقان ایگیدیمیزی چوخ تئز الدن وئردیک.

هر زامان اوستاد ایله گؤروشوب و دانیشماغا باشلاسایدیم، بو سؤزه تاکید ائده ردی:

"گرکلی دیر گئنجلریمیز، چوخلو مطالعه لری اولسون، اوخوسونلار، آراشدیرسینلار؛ آذربایجان گئنجلری اوچون چوخلو وظیفه لر واردیرکی اونلاردان بیری ده اؤز تاریخ و کئچمیشلرین بیلمک دیر، اونودا یاخشی آنلاماق اوچون اوخویوب، آراشدیرما لازیم دیر"

هر زامان اوستاد ایله گؤروشدوغوم ده بو آرزی و ایسته گی دویماق اولاردی.

دوشمانلار سئوینمه سین، بؤیله بیلمه سینلر کی بو گون اوستادلاریمیزدان بیرین الدن وئردیک، آنجاق بیلمه لیدیرلر آذربایجان اؤیرتمن لریندن اولان صمد سرداری نیا عؤمور بؤیو یازی و آراشدیرمالاری ایله تاریخ یولوموزا ایشیق سالیب و آذربایجان ائولادلارینا یول گؤستریب و اونون یولونون داواملی اولدوغو هر زامان بیر تیکان کیمی دوشمانلارین گؤزونه سانجیلاجاق.

اوستاد، روحون شاد                     یولون گئدرلی اولسون

۱۳۸۷/۲/۲۲

صمد لريم ايتگين دوشور

 
آشاغيدا گلن اوچ بؤلوملو مقاله و شعری، حؤرمتلی شاعر، مترجم و موسيقيچی دوستوموز رضا حسينی مای آيينين 9 اوندا  برلين ده صمد سرداری نيانی خاطيرلاما مجليسنده اوخونماق اوچون گؤندرميشدی.

                                                                                  يازی  


• صمد لريم ايتگين دوشور(تريلوژی)
• رضا حسينی بقا نام


سون گؤروشوموزده ياتاق اونو بوروموشدو. قهرمانين يورقان دؤشه ينه دؤزه مم کي.
نه بيله يديم بئله قرارلي دير کؤچمه يه ؟ گؤزلرين آچيب منه باخدي و گولومسه دي، کيمسه اونون نه قدر دريندن آنلاديغيني بيلميردي. کؤهنه خاطيره لر قونموشدو بئينينه، من ياشاديقلاريمي بيرده ياشاييرديم، ماحمود آغانی دا الدن وئررکن عئينی فاجعه نی ياشاميشديم. هئچ نه دوشونمه دن منده گؤزلريمي اوزونه زيلله ديم.

- تانيرسان آتا، رضا دی ها.
- آيدين آراميزي وورما گؤراق!

نه بيله يديم آيريليق آراميزا فاصله سالاجاق، نه بيله يديک سون گؤروش اولاجاق، بلکه ائله سحره قدر يانيندا اوتورارديق.
بو گون اورتا، شهنازدان ساعاتا گلنده داي اونو گؤرمه ديم. ساعات ياس توتوب،  قوللاري يانينا دوشموشدو. اؤلوم آنيني دويارکن، گلن هر يولچونون گؤزونده "صمد داها گلمه دي" جومله سيني ائشيتمک ائله ده چتين دئييل دي. دوستلاردا بيليردي کي باغ شمال دؤرد يولوندا داها سنله اوز- اوزه گلمک، تبريزده کي خاطيره لرينه قاريشاجاق.
گؤرورسن تبريز نه قدر داريخير؟ باخ! باشيندان دومان اسکيلمير. ائله بيل سنين پريشانليغيني دويور. قولاق آس بير! بازار آغزي آغلايير، ستارخان خياوانيني قم باسيب، منيمده هئچ ارتشه گلمه يه آياغيم گلمير.
بيلسه يديم بو سون گؤروشوموزدور، هئچ اليني ده بوراخمازديم و سون سؤزلريني دويا-دويا ايچرديم.

*****

دئوريمين ايلک ايللري دير، تهران توتغون، تبريز ايسه پوزغوندان اويانميش، بو باش گيجللنمه نين ايچينده آرا- سيرا آتيشمالار اولور، تبريزلي بير جاوان آند ايچرک، باشقالارينا قوشولوب يوردا "وارليق" گتيرير. ايللردن بري کؤنلونده ياتميش آرزولارا سانکي "سحرينيز خئير" دئيير.
مات قالميش شهرين کؤنلوندن دوغان ديلک لر ايسه ديل تاپيب دانيشيرلار. قلم لري ديللره باغلاييريلار، ديللري ايسه بئيين لره. ائينالي کاغاذلارا کؤچور.
30 ايلدن آرتيق پاسلانميش قيلينجلار، قلمه دؤنوب تاخيلير قارانليقلارين باغرينا، سانکي    "ملا نصرالدين" بيرده تبريزه دؤنور. "آنا ديلي" بيرده چاپا وئريلير.
"جانيم آذربايجانا قوربان" دئينلرين اللرينه بو دؤنه قلم قوخوسو قونموش."عباس صحتي" اوخويار، دوشونور کي

.................. مدنيت، مدنيت، مدنيت...

*****

- تورپاغينا يئيه دورانلار، تاريخين بور- بوجاغيندا ايتمزلر.
- استعمارين اليندن، کسگين قيلينجدان دا ايره له نميش قلم، آنجاق گلر.

"بو دؤنه قاراباغا يازمالي يام. آتالاريم موغام اوخودوغو چؤللر مئشه لرده، ائرمني بايراق گزديريرسه، من اوتورمامالي يام. سانجارام انتقام اوخونو کين ايله دولو اورکلرينه."

- سلام، سرداري نيا جنابلاري.
- تازا کيتابينيز موبارکدير. تاريخده دوغرودان دا بؤيله ايميش، منيم ده آتاملا قارداشيمي خوي دا، سلماس دا ائرمني لر اؤلدورموشلر.
- منيم ده عميمين قارنين سؤکموشلر کلبجرده.

"سؤکولموش اؤرکلرين، کسيلميش باشلارين اؤجون آليرام منده. آدلارينا مصادره اولموش شاه اثرلری يئيه لرينه قايتاريرام."


- ساغ اولون.

" يارديم ائتمزلر، تانيرام بونلاري من. قلمدن باشقا کؤمه ييم يوخ منيم."
"هن تبريزه گؤره اولمالي بو کيتابيم. يازارام بو ايلکينلرين شهرينه. آنادان قاباق اولموش منه. ايللردير آناسيز ياشاييرام، آما تبريز اولماسا کول اله نر دونيانين باشينا،

                                                   کول اله نر دونيانين باشينا."

                                                                     تبريز 31/1/87


• چاغداش تاريخيميز آياق تاپير دئيه
• رضا حسينی


سيلمه دبم کي قولاقلاريمدان آديني
آيدينليقلارسا آييرامادي کي بيزي.

اليمي اليندن بوراخمادين کي…

ايندي هارادا سنه آغي يازيم
بس هارايا باسديريم سني؟

هانسي بايراقلا اوستونو اؤرتوم
هانسي ماوي ني،
هانسي ياشيلي،
هانسي آل قيرميزي ني قبرينين اوستونه سريم؟

هانسي آيه ني اوخويوم  يازديقلاريندان سوواي

تا سنه بهشت وعده سي وئرسينلر.

*
سن سؤيله هارايا چکيم بو دردي؟
هانسي گولوستان باغيندا سنه من سئگاه چاليم،
هانسي باياتي شيرازدا آشيق جنون اينله ديم سنه؟

من ايتيره- ايتيره گليرم وارليغيمي،
و ذره- ذره اريديرم يازديقلارينا گؤزلريمي،
باري بختور گله جه يي قورتاراليم
اؤزگور بير ميللتين ايلک ثانيه سينه                                                     

اورديبهشت آيي نين 21ي، صمد بابانين آدگونو موبارك اوْلسون.

مقدّمه كتاب منتشر نشده "نگارگران بزرگ آذربايجان"

از مجموعه آثاري كه معرّف شخصيّت­هاي تأثيرگذار آذربايجان مي­باشد، تا كنون كتاب­هاي "علي مسيو"، "باقرخان سالار ملي" و دو جلد "مشاهير آذربايجان" از همين قلم منتشر و به محضر دانشوران محترم تقديم گرديده و مورد استقبال مشتاقانه علاقه­مندان قرار گرفته است. جلد سوّم كتاب "مشاهير آذربايجان" نيز آماده چاپ مي­باشد. اينك كتاب "نگارگران بزرگ آذربايجان" كه حاوي شرح احوال و مختصري از خدمات و خلاقيّت­هاي پنج نقاش چيره­دست اين خطه – مير مصوّر، رسّام ارژنگي، طاهرزاده بهزاد، كمال­الدّين بهزاد و سلطان محمّد تبريزي مي­باشد در پيش روي خوانندگان ارجمند قرار دارد. همچنين در بخش نياكان پدري ارژنگي­ها نيز به شرح حال و آثار آقا ميرك، مير علي هروي و سيّد ابراهيم آقامير اجمالاً پرداخت شده است.

مؤلف، معرّفي اين شخصيّت­هاي برجسته و آثار ارجدار و ناميراي آنان را بيشتر از اين جهت بر خود فريضه مي­داند كه اين هنرمندان سترگ با آن شخصيّت معظم و خدمات گرانقدر تاريخيشان، گمنام مانده­اند. چنان گمنامي كه مايه تأثر و تأسّف مي­باشد. در حالي كه كمال­الملك نقاش نامدار معاصر به استادي ميرمصوّر اذعان مي­كند، خود كمال­الملك را دانش­آموزان دبستاني مي­شناسند، ولي شخصيّت ارزشمند و آثار فناناپذير مير مصوّر، اين هنرمند بزرگ قرن اخير، حتّي بر اغلب هنرمندان زادگاهش تبريز هم ناشناخته مانده است.

رسّام ارژنگي ديگر برادر صاحب هنر ميرمصوّر هم همين طور. اين صنعتگر چهره­پرداز نيز علاوه بر نقاشي كه هم تابلوهاي گرانسنگ و هم مقالات سودمندي در آموزش نگارگري از وي به يادگار مانده، در ديگر زمينه­هاي هنري نيز يد طولاني داشته است. از جمله سرودن شعر، نوشتن نمايشنامه، نقد و بررسي، طنزنويسي و... .

حسين طاهرزاده بهزاد نيز كه هم در دوران مشروطيّت در تبريز با ترسيم كاريكاتورهاي جانداري در راه مبارزه با استبداد و بسط دموكراسي و آزادي در ايران سهم قابل توجّهي داشته، بعدها نيز خدمات خود را ادامه داده است.

كمال­الدّين بهزاد اين مينياتوريست عصر صفوي كه در آذر ماه 1382 كنگره بين­المللي بزرگداشت وي با همكاري فرهنگستان هنر و دانشگاه هنر اسلامي تبريز در تهران و تبريز برپا شد، اينك تبديل به يك چهره جهاني شده است كه در كشورهاي مختلف جهان با برگزاري كنگره­هاي بين­المللي يادش را گرامي مي­دارند و آثار ماندگارش را توتياي چشم مي­كنند.

سلطان محمّد تبريزي، اين نماينده سرفراز مكتب تبريز نيز از جمله هنرمندان بزرگ و در عين حال گمنام است كه نام و آثار گرانسنگش مايه افتخار زادگاهش شهر تبريز مي­باشد.

اين فرزندان خلف آذربايجان، در سينه پر مهر و عطوفت اين خطه هنرپرور پرورش يافته و چنان در تاريخ هنر اين مرز و بوم تأثير برجاي گذارده­اند كه هر يك تبديل به شناسنامه­اي براي زادگاهشان گرديده­اند.

پرواضح است كه تعداد اين چهره­هاي درخشان خيلي بيشتر از اينهاست. اين برهه از تاريخ، همّت و پايمردي صاحب قلمان توانمند را طلب مي­كند كه با پژوهش و نگارش شرح احوال و آثار گرانقدر آنان كه در رشته­هاي مختلف هنري تلاش و مجاهدت كرده­اند، اين مشاهير ناشناخته مانده به نسل كنوني و نسل­هاي آينده شناسانده شوند و با معرّفي آنان، عظمت و شايستگي خلق آذربايجان نيز در برابر ديد همگان قرار گيرد.

گفتني است كه در تهيّه اسناد و تصاوير مربوط به برادران ارژنگي، عزيزاني ياري و مساعدتم كرده­اند. آقاي مهندس مجتبي نخجواني هنرمند تلاشگر و خوش ذوق تبريز زمينه آشنائي مؤلف را با خانم ناهيد ارژنگي نوه زنده­ياد ميرمصوِّر را فراهم آورده­اند و اين بانوي محترم و هنرمندزاده نيز با سعه صدر، مدارك و عكس­هائي را از خانم هما ارژنگي فرزند روانشاد سيّد عبّاس رسّام ارژنگي و ديگر اعضاي اين خاندان ارجمند تهيّه و در اختيار نگارنده اين سطور قرار دادند. همچنين جناب آقاي دكتر رحيم چاوش اكبري استاد دانشگاه آزاد اسلامي تهران، ديوان رسّان ارژنگي و تعدادي سند لطف فرمودند. آقاي فراز يكيتا فرزند شاعره توانمند تبريز خانم فرانك فريد متخلص به "ايپك" نيز عكس­هائي از طاهرزاده بهزاد را اهداء كردند كه جا دارد از همه اين عزيزان فرهيخته تشكر و سپاسگزاري نمايم.

                                                                           صمد سرداري­نيا

قایناق:

http://www.gozlariaydin.blogfa.com/post-17.aspx

اوْ تكجه منيم آتام دئييلدي

آیدین سرداری نیا

مني؛ آتاميزين سايسيز ائولادلاري­نين نوماينده­سي تانيْييب سئويملي باجي- قارداشلاريمين گؤندرديگي باش ساغليقلارينا گؤره هاميزا سوْن غميز اوْلسون دئيه اؤز تشكورلريمي بيلديريرم. قلمي يئرده قالماز، يوْلو گئدرلي اوْلسون.

خاطیره لریمده کی دوکتور صمد سرداری نیا

 محمدرضا هیات

 مرحوم دوکتور سرداری نیانین آدینی چوخ کیچیک یاشلاریمدان بیلیردیم. او زامان آتام مرحوم هدایت هیئت وارلیق درگیسی نین تبریزده کی داغیتیم ایشینی عهده سینه آلمیشدی و درگی هر آی بیزیم ائوه گؤندریلردی. اؤنجه لری درگیده کی تورکجه مقاله لری اوخوماقدا چتین لیک چکردیم و ان چوخ فارسجا مقاله لری و مرحوم منظوری خامنه نین "تورکجه- فارسجا محاوره" آدلی سلسله یازیلارینی اوخویاردیم. صمد سرداری نیانین مقاله لری فارسجا اولوب، هر ساییدا دا یایینلاندیغی اوچون اونون آدی چوخ اسکیدن بری حافظه مه یئرلشمیشدی. 1365-ده آتام وفات ائدینجه درگی نین تبریز تمثیلچی لیگینی دوکتور سرداری نیا اوستلندی و او تاریخده من ده بؤیوک قارداشیم دوکتور فرهاد هئیت ین آراجیلیغی ایله دگرلی عالیمی یاخیندان زیارت ائتمه فرصتی تاپدیم. او زامانلار حؤرمتلی دوکتور جواد هئیت هر ایل ان آز بیر دفعه تبریزه گلیب دوستلاری و قوهوملاری ایله یاخیندان گؤروشردی. بو گؤروشمه لر داها چوخ تبریزین قیمتلی شخصیتلریندن اولان دوکتور خاقانی نین ائوینده گرچکلشردی و ادیبلر، یازارلار و بیلیم آداملاری اورایا توپلاناراق فیکیر مبادله سی آپاراردیلار. دوکتور سرداری نیا هرکسدن اول گلیب، هرکسدن آخیر چیخاردی. اونون حضورو مجلیسه ایستی لیک و آغیرلیق قاتاردی. یا هئچ دانیشمازدی، یا دا چاغداش آذربایجان تاریخینی، مطبوعاتینی و بؤیوک شخصیتلرینی اؤزونه مخصوص بیر مهارت و هیجانلا اوزون – اوزون آنلاتاردی. عقیده سینده چوخ محکم ایدی و حیاتیندا سئچدیگی یولو سونونا قدر یورولمادان، اگیلمه دن و ساپمادان داوام ائتدیردی.

1369-جو ایلده (18 یاشیمدایکن) اوستاد دوکتور جواد هیئت منی مرحوم دوکتور زهتابی یه تاپشیردی و منیم الیمدن توتماسینی ایسته دی. دوکتور زهتابی او زامان تبریز رادیوسونون خارجی یایینلاریندا (برون مرزی) ایشله ین امکداشلارینا تورکجه درس وئریردی و من ده ایلک دفعه اورادا مرحوم زهتابی نین زیاریتینه گئتمیشدیم. او مرحوم منیم تلفونومو آلدی و بیر- ایکی گون سونرا منه تلفون ائده رک هر هفته باشقا بیر ائوده یاپیلان تورکجه کورسلارا دعوت ائتدی. بو منیم حیاتیمدا چوخ اؤنملی بیر حادثه ایدی. چونکی اساساً وارلیق درگیسیندن اؤیرندیگیم آذربایجان تورکجه سی ادبی دیلینی سیستملی بیر شکیلده، هم ده بؤیوک بیر اوستادین نظارتی آلتیندا تکمیل لشدیره جکدیم. ائوده کی صینیفلرده بیر-بیریندن دگرلی عالیملر، یازارلار و ادبیلر وار ایدی. اونلاردان بیری ده بیر نئچه گون اؤنجه ایتیردیگیمیز دوکتور صمد سرداری نیا ایدی. او انسانلارین یاشلارینا و بوتون مشغله لرینه رغماً آنا دیللرینی داها دریندن اؤیرنمگه چالیشمالاری اونلارین نه قدر عزملی، غیرتلی و یورولماز اولدوقلارینی و مینم دوغرو بیر یول سئچدیگیمی و اونلارین یولونو داوام ائتمم گرکدیگینی گؤستریردی. او تاریخدن تام 18 ایل گئچیر و من او انسانلارلا، اؤزللیکله ده مرحوم دوکتور سرداری نیا ایله عینی صینیفده، آنا دیلی درسلرینده اوتوردوغومو، اؤزوم اوچون بیر شرف حساب ائدیرم. تبریزده یاشادیغیم ایللرده او مرحومدان چوخ شئیلر اؤیرندیم. تبریز قزئتلری نین بیرینده چیخان ایلک مقاله می اوخودوقدان سونرا منه قیسا و چوخ معنالی بیر جمله دئمیشدی: "محمدرضا، مقاله نی اوخودوم، چوخ گؤزل ایدی، آنجاق چالیش ائله مقاله یاز کی، وارلیق درگیسی اونو یایینلاسین". بو جمله منی داها چوخ حرکته گتیردی و او تاریخدن سونرا مقاله لریمده وارلیق استانداردینی یاخالاماغا چالیشدیم وسونوندا باشاریلی اولدوم.

دوکتور سرداری نیانین وارلیق درگیسینه گؤندردیگی مقاله لر اؤزونه مخصوص نظامی، تمیزلیگی و گؤزل خطی ایله سئچیلردی. 1372-ده گؤندردیگی مقاله لرله 1386-دا گؤندردیگی مقاله لری مقایسه ائتدیگیمیزده اونون نه قدر دوزنلی و سلیقه لی اولدوغونو گؤره بیلریک. او هر زامان مقاله لرینی اوزون ساری کاغیذلاردا، هئچ بیر چیزمه و قارالاما اولمادان یازار و صحیفه نین سونونا قدر دولدوراردی.

دوکتور سرداری نیا ایله ان سون گؤروشوموز گئچن ایل تبریزده و او مرحومون ائوینده ایدی. دوکتور جواد هیئت بگ کیتابلارینی تبریزین میلّی کیتابخاناسینا هدیه ائتمک اوچون بیزیمله بیرلیکده تبریزده ایدی. مراسیمدن بیر گون سونرا مرحوم سرداری نیا بیزی ائولرینه آخشام یئمگینه دعوت ائتدی. قیزی ائلناز خانیم دوکتور هئیت بگین چوخ گؤزل بیر رسمینی چکیب ائوین دووارینا آسمیشدی. حیات یولداشی خانیم پیرهاشمی چوخ نفیس یئمکلر پیشیرمیشدی و اوغلو آیدین بگ قوناقلاری صمیمیت و محبتله آغیرلاییردی. من آنکارایا گله جگیم اوچون، او گئجه مرحوم سرداری نیا وارلیقدا یایینلانماق اوزره بیر نئچه مقاله سینی بیر یئرده منه وئردی. بیر نئچه آی سونرا بئله آجی بیر حادثه نین باش وئره جگینی عاغلیمین اوجوندان بئله گئچیره بیلمزدیم.

صمد سرداری نیا تام آنلامی ایله بیر تبریزلی ایدی. اونون دانیشیق طرزی، یاشامی، عایله یه مناسبتی و مسأله لره باخیشی اونون آنا یوردونا نه قدر باغلی اولدوغونون گؤسترگه سی ایدی. او، تبریز کیمی غرورلو، تبریز کیمی ساده ایدی. تبریز کیمی اگیلمز و تبریز کیمی آلچاق کؤنوللو ایدی.

مرحوم سرداری نیانین وارلیق درگیسی اوچون گؤستردیگی خیدمتلر اونودولمازدیر. هئچ بیر تمناسی اولمادان وارلیق درگیسی نین تبریزده داغیتیم ایشینی گؤرور و اونو یاخیندان تعقیب ائدردی و وارلیق درگیسی نین سون مقاله لری اونا عاید ایدی.

روحو شاد، مزاری ایشیقلی، قالانلاری دؤزوملو، سئونلری صبیرلی اولسون.

محمدرضا هیئت وارلیق درگیسی رداکتورو

آزاد تریبون دان آلینمیشدیر

اوستاد سرداری نیا - دان یاییلمامیش بیر شکیل

(عکس چاپ نشده ای از استاد سرداری نیا)

عکس: سرداری نیا وئبلاگی

شرح حال و كتابشناسي دكتر صمد سرداري­نيا

برگزاری مراسم ختم استاد دکتر صمد سرداری نیا در تهران

روز 5 شنبه گدشته در مسجد محمدیه، واقع در پل سید خندان تهران مراسم ختمی از سوی خواهر مرحوم و با شرکت جمع کثیری از نویسندگان،شعرا، دانشجویان و اقشار مختلف مردم برگزار شد.

در این مراسم مسئولین نشریات وارلیق، دیلماج و کانونهای چیچکلر، دمو، مجمع دانشگاهیان آذربایجانی و انتشارات اندیشه نو،… شرکت کرده و پارچه نوشته هایی به زبان تورکی آذربایجانی در مجلس ختم نصب کرده بودند. در  مراسم ختم، نوحه خوانی، اشعار و سخنرانی ها به زبان تورکی آذربایجانی اجرا شد.

از سوی نشریه وارلیق آقای مهندس رفرف، از طرف مجمع دانشگاهیان آذربایجانی آقای مجید حسینی و از سوی نشریه دیلماج و کانون فرهنگی دمو آقای مهندس علیرضا صرافی و از جانب انجمن چیچکلر آقای مهندس حسن راشدی سخنرانی کرده بیانیه های خود را قرائت نمودند. همچنین نویسنده،خبرنگار و مبارزه نامی الاحواز، آقای یوسف بنی طرف نیز در این مجلس ختم سخنرانی کرد.

گفته می شود مورخین، ادبا و شعرای آذربایجان نیز به محض تشریف فرمایی پروفسور دکتر هیئت به آذربایجان جنوبی، مراسم ختم ویژه ای برای استاد سرداری نیا برگزار خواهند کرد.

اوستاد مجتبی نخجوانی دان بیر اثر:

لاله جوانشیر و صمد پورموسوی نین باش ساغلیغی

سن ده کؤچدون گئتدین، اینانانمادیق....
صمد سرداری نیانی آناراق

.
انسان یاخیندان تانیمادیغی، خاطیره‌سی اولمادیغی انسانلارین حیاتدان قوپما خبرلرینی ائشیدنده اوزولور، خاطیره‌سی اولاندا، آنجاق اوزولمور، آجی دا چکیر. سسی قولاغیندا جینگیل‌ده‌ییر. اوزونون خط‌لری، گولوشلری و... جانلانیر گؤز اؤنونده. اینانمیرسان حیاتدان قوپما دردینه. دوشونورسن بیرگون تبریزه گئدنده گؤروشونه گئده جکسن. قاپینی بلکه ده اؤزو آچاجاق. اونونلا همشه اولدوغو کیمی طالقانی خیابانیندا هر گون اوز اوزه چیخاجاقسان. اینانمیرسان چیخمایاجاغینا. سایتلارا باخیرسان. دوستلاردان گلن ایمئیل‌لرده دوغورولاییر ائشیتدیکلرینی. او گئدیب. غربتی باغرینا باسیب هؤنکور-هؤنکور آغلاییرسان. اونون مهربان خانیمی‌نین، عزیزلری آیدین و ائلنازین آتا آجیسی دا یاش اولوب گیله‌له‌نیر گؤزلرینده.
اثرلری ایله آذربایجان ملتینه بؤیوک بیر سئوگی‌ ایله خدمت ائدن، اونودولماز بیلگین‌ صمد سرداری‌نیانین دونیاسینی ده‌ییشمه‌سینی، آذربایجان ملتینه، اونو سئونلره اؤزه‌للیکله خانیم سرداری‌نیا، آیدین و ائلنازا باش ساغلیغی دئییر، بیزی ده اؤز غملرینه شریک بیلمه‌له‌رینی دیله‌ییریک.
یولو گئدرلی، دوشونجه‌سی دواملی اولسون. مزارینا نور ائنسین اوجالاردان.

لاله و صمد

باش ساغليغی

آذربايجان نين ايشيقلی اولدوزلاريندان بيری ساييلان، تهراندا نشراولان «وارليق» درگيسی نين عضوی، دوکتورصمد سرداری نيا- نين، تبريز شهرينده گوزله نيلمز حالدا ابديته قووشماسی نين آجی خبری هامينی و هاميميزی ماتمه بورودو. اوستاد سردارنيا عؤمور بويو قلم ساحه سينده چاليشدی وعوضسيز اثرلر يادگار قويوب و خالقيميزلا ودالاشدی.

بو آغيرايتگينی او رحمتليگين حؤرمتلی عايله سينه، دوستلارنا و بؤيوک اوستاديميز دوکتور جواد هيئت باشدا اولاراق وارليق توپلومونا باش ساغليغی دئييب، اولو تانری دان اوستاد سردارنيا- يا رحمت وشفقت و قالانلارا دؤزوم ديله ييريک. مزاری نورايله دولسون!

«وارليغين سسی» درگی سی  نين يازيچيلار هييتی»

مالمو – ايسوچ

20 آپريل 2008

بیلدیریش

حورمتلی سویداشلار!

19.04.2008 ده آلمانیانین کولن شهرینده چوخ سایدا ضیالی و سویداشلاریمیزین ایشتراکی ایله استاد صمد سرداری نیا ،اوچون آنما مراسیمی کئچیری.

بومراسیمده بیر نئچه سویداشیمیز و او جومله استاد آذرخش و سرداری نیا نین عائله سی اوز آنیلارین ایشتراکچیلاری ایله پایلاشدیلار ،سونرا سیف الدین بئی چئخیش ائتدیلر.

مراسیم چوخ صمیمی بیر اورتامدا استادین یولونون گئده رلی اولماسی ایستک و آرزوسو ایله سونا چاتدی.

چوخ یاخیندا مراسیمین گورونتو لری یاینلاناجاق.

آذربایجان کولتور اوجاغی  (آلمان - کلن)

آذربایجانین ده یه رلی اولادی صمد سرداری نیانی آنیرام*

 س. حاتملوی

تورک دونیاسینین یازیچی و تدقیقاتچی سی صمد سرداری نیانین وفاتی ایله آذربایجان خالقی و ایران تورک لری، بیر ده یه ر لی اولادینی الده ن وئرمیشدیر.

من آدی و خاطیره سی هر زامان یاشار صمد سرداری نیا ایله عیانی تانیش اولماسام دا، اونون اثرلری، مقاله لری و ملتیمیزین ملی- دمکراتیک مبارزه سینه حصر ائتدیگی فعالیت لرینده ن خبر سیز دئییره م.

بو گون ایسته ر سه جنوبی آذربایجاندا و ایسته ر سه شمالی آذربایجاندا ملتیمیزین طالعینده ن، تورپاقلاریندان، اشغال آلتیندا اینیلته یه ن قاراباغ دان، ملتیمیزین منطقه ده یاشایان باشقا ملت لره بخش ائتدیگی علمی، اجتماعی و اقتصادی نائلیت لرینده ن و بیر سؤزله اونون باجاریغیندان سؤز گئده ن ده، مطلق صمد سرداری نیانین آدی اورتایا گلیر.

من بو قیسسا یازی دا خاطیره سی آذربایجان ملتی و ایران تورک لری نین یادداشتیندا هر زامان یاشایان صمد سرداری نیا نین بیوگرافی سیندان یازماق ایسته میره م. بو ایشی باشقا وطن پرور یازیچی و ژورنالیست لریمیز گؤروبلر. من قیسسا دا اولسا اونون علمی آراشدیرمالارینا توخونماق ایسته ییره م.

صمد سرداری نیا چوخ محصولدار یازیچی و تدقیقاتچی ایدی. اونون ایگیرمی ده ن آرتیق کتابی و اونلار علمی و تدقیقی مقاله سی واردیر. من اونلارین بیر چوخونو اوخوموشام.

بیزیم بعضی عالیم لریمیز، یازیچی لاریمیز و شاعیرلریمیز واردیر کی اونلارین ملتیمیزین وارلیغی اوچون چکدیگی زحمت لر لازیمی قده ر تانینمامیش دیر.

خاطیره لری آذربایجان ملتی نین یادداشتیندان هئچ زامان سینیلمه یه ن محمد تقی ذهتابی، محمد علی قوسی (فرزانه)، بهزاد بهزادی و حتی دکتر علی مینائی حاقدا آزما- چوخ دانیشیلیب و اونلاردان آز- چوخ قدردانلیق اولموشدور. آمما منجه مثال اوچون دکتر رضا براهنی، رحیم رئیس نیا و بیر چوخ یازیچی، شاعیر و موسیقی خادم لریمیزین قدر و قیمتی لری حالادا یاخشی تانیماییب دیر. منجه بو بیر بویوک بوشلوقدور. قدیر بیلن آذربایجان ملتی و ایران تورک لرینه ئؤز ملی خادملرینه ده یه ر وئرمه مک یاراشماز. شمالی آذربایجاندا بیر گؤزل عنعنه و سنت واردیر. اودا اینجه صنعت و علم خادم لرینه یوبلییم توتماق دیر. شمالی آذربایجاندا حتی بعضاً ائله شخصیت لره یوبلییم توتولور کی اونلارین فیکیرلری و دونیا گؤروشلری چوخ زامان حکومت و اونا باغلی اورگانلار ایله اوست- اوسته دوشمور. منجه گره ک بیر مدنی ملت و جمعیت ین ئؤز اینجه صنعت و علم خادیملرینه داورانیشی بئله اولسون. بو عرصه ده بیز شمال داکی باجی و قارداشلاریمیزدان ئؤره نمه لییک.

تاسف لر اولسون کی صمد سرداری نیانین دا قدیر و قیمتی اونون دیریلیینده لازیمی قدر بیلینمه دیر. حالبو کی او ئؤز اختصاسیندا ملتیمیزین وارلیغینین قوروماغیندا آز ایش گؤرمه میش دیر.

بیلیر سینیز کی تورپاغی، دیلی، تاریخی و کولتورو اولمایان بیر ملت یاشاماز. ائله آذربایجان ملتی نین دشمن لری ده بو ملت ین تورپاغینا، دیلینه، تاریخینیه و کولتورونه غنیم کسیلیب لر.

بو گون بعضی ملت لر افسانه لر واسیطه سیله باشقا ملت لرین قهرمانلارینا و امک لرینه صاحیب چیخماقلا، یالان- پالان و افسانه وی شخصیت لره بو گونگی بشریته و مدرن چاغا عاید اولان نائلیت لری نسبت وئرمک له ئؤزلرینه تاریخ و کئچه جک دوزه لتمک ده دیلر. مثال اوچون فارس شوونیزمی نین واسطه سیله کوروش بیر ده ن بیره بیرینجی انسان حاقلارینا صاحیب چیخان بیر شخصیت کیمی تانیتدیریلیر. بیر باشقا شوونیست اوتانمادا یازیر کی گویا ساسانی لر دوورونده قادینلار، اوشاق دوغمادان قاباق، مرخصلیق حاقینا مالیک ایمیشلر. داغلاردا قازیلمیش معلوم اولمایان نه ده ن و هارادان دانیشان کتیبه لر، اسلام دان اول فارس ادبیاتی کیمی قلمه وئریلیب و بئله لیک بیر قوندارما و یالانچی تاریخ یارانیر.

حالبوکی بیزیم بعضی قلم صاحیب لریمیز ملتیمیزین شانلی تاریخینه صاحیب چیخماق یئرینه هئچ دخلی اولمایان و بو گونکو ملی- دمکراتیک مبارزه میزه اولدوقجا ضررلی اولان مباحثه لی مسئله لری اورتایا آتماقلا، ستارخانی ساده لوح بیر شخصیت، شیخ محمد خیابانی نی ماللا و سید جعفر پیشه وری نی کمونیست آدلاندیرماقلا، اونلارین ملتیمیزین سعادتی اوغروندا صرف ائتدیگی امک لرینی هئچه چیخاریرلار.

صمد سرداری نیا بونلارین عکسینه ملتیمیزین ایتیب- باتان و یاواش- یاواش یادلاردان چیخان تاریخی صحیفه لرینی تاپیب و گون اوزونه چیخارمیش و اونلاری قیمت لندیرمیشدیر. منجه صمد سرداری نیانین ان بویوک نائلیتی ائله بوندان عبارت دیر.

سرداری نیا نین یاراتدیغی اثرلر حاقدا مختلف فیکیرلره مالیک اولماق اولار. بو اثرلرین کیفیتی حاقدا دانیشماق اولار. آمما اونون اثرلری نین سیاهه سینی ئؤتری ده اولسا گؤزده ن کئچیرسک، گؤره ریک کی اونون بو قدر زحمت و عذابا قاتشلاماسی هئچ ده هدف سیز و غایه سیز اولمامیش دیر.

عجبا او بو اثرلری یاراتماقلا نه هدف و غایه دالسیندا ایدی؟

یوخاریدا دئدیگیم کیمی تورپاغی، دیلی، تاریخی و کولتورو اولمایان بیر ملت یاشاماز. ائله اونا گؤره ده صمد سرداری نیا آذربایجانین ملی قهرمان و شخصیت لرینی تانیتدیرماق اوچون «علی مسیو»، «مرکز غیبی تبریز»، «باقرخان سالارملی»، «امیر حشمت نیساری» و اوچ جلده ن عبارت اولان «مشاهیر آذربایجان» و ها بئله «فعالان مشروطه در آذربایجان» کتابلارینی یازمیشدیر.

آذربایجانین کولتور و اینجه صنعتینی تانیتدیرماق اوچون « تاریخچه ی تئاتر آذربایجان»، «آذربایجان پیشگام جامعه ی مدنی»، «تبریز شهر اولین ها»، «دارالفنون تبریز»، « تبریز مهد صنعت چاپ در ایران»، «نگارگران بزرگ آذربایجان»، «تاریخ روزنامه ها و مجله های آذربایجان» و «ملا نصرالدین در تبریز» کتابلارینی یازمیشدیر.

آذربایجانین تاریخینی آراشدیرماق و تانیتدیرماق اوچون «تبریز در نهضت تنباکو» کتابینی یازیر و حسین امید ین ایکی جلد ده ن عبارت اولان «تاریخ و فرهنگ آذربایجان» کتابینی تماملاییب و چاپا حاضیرلامیشدیر.

آذربایجان تورپاقلاری و اونون تاریخی اراضی سینی تانیتدیرماق اوچون «ایروان یک ولایت مسلمان نشین»، «قره باغ در گذرگاه تاریخ» و «قتل عام مسلمانان در دوسوی ارس» کتابلارینی بویوک زحمت و باجاریقلا یازیب و ملتیمیزین اختیارینا قویموشدور.

یئنه دئییره م کی صمد سرداری نیا بو کتابلاری یازاندا، بو موضوعلاری هئج ده تصادف اساسیندا سئچمه میشدیر. اونون بویوک و مقدس بیر مقصد و غایه سی واریدی.

او بیلیردی کی ایراندا فارس شوونیزمی، پان ایرانیست لر و آریا پرست لر و اونلاری نماینده لیک ائده ن پهلوی سلاله سی و بو گونکو اسلام جمهوری سی نین نهائی مقصدی، آذربایجان ملتی نی آسیمیله ائتمک و اونو فارس ملتی نین ایچری سینده اریتمک ده ن عبارت دیر. او بو کتابلاری و مقاله لری های- کوی سالمادان، ئؤزونه یالانچی شهرت قازاندیرمادان، تمناسیز و اجرسیز یازیب و بئله لیک له باجاریغی قدر پهلوی سلاله سی و اسلام جمهوری سینین بو چیرکین و شوونیستی- فاشیستی عملی قاباغیندا دوروب و سینه گرمیشدیر. منجه اونون اساس هدف و مقصدی بوندان عبارت ایدی. بو گون بو  اثرلره باخاندا دئمک اولارکی صمد سرداری نیا بو ایشی لیاقت ایله یئرینه یئتیرمیشدیر.

مطلبی بتیرمه ده ن گره ک صمد سرداری نیانین وارلیق ده رگی سینده فعالیتی حاقدا دا بیر نئچه کلمه یازام.

بو گون 30 ایله یاخین دیر کی بو مجله تهران دا نشر اولماقدادیر. بو ده رگی حاقیندا دا مختلف نظرلریمیز اولا بیلر. آمما منجه وارلیق ده رگی سی بوتون فعالیتی دوورونده، بعضی یئنیش و یوخوشلارا رغماً هر زامان دیلیمیزین و ادبیاتیمیزین قوروماسیندا چابا گؤستریب و ملتیمیزین الده ن وئردیگی بیر چوخ سنگرلرده ن بیرینی گئری آلمیشدیر.

صمد سرداری نیا بو ده رگی نین یارادانلاریندان بیری اولموش و بو ده رگی نین هر بیر سایی سیندا اونون ده یه رلی بیر علمی و تدقیقی یازی سی درج اولموشدور.

ئؤز ملتینه، اونون وارلیغینا و تاریخینه دال چئویرمه یه ن، دیلیمیزه خور باخمایان، بوتون امتیازلارا و وسوسه ائده ن مقام و منصب لره اعتناسیز قالیب، اجر سیز و تمناسیز ئؤز ملتینین خدمتینده اولان صمد سرداری نیانی، آذربایجان ملتی و ایراندا یاشایان بوتوت تورک لر اونودماییب و اونون آدینی هر زامان حؤرمتله چکه جک لر.

********

بو یازی آپریل آیی نین 19- وندا کؤلن شهرینده فعالیت ائده ن آذربایجان کولتور اوجاغی و صمد سرداری نیانین عایله سی واسطه سیله بر پا اولونان آنما مراسمینده س. حاتملوئی نین دانیشیغیندان آلینمیشدیر.

۲  پوستر

بویوک اولچوده گورمک اوچون یازینین آردین کلیک ائدین

گزارش بزرگداشت مراسم خاکسپاری و تعزیه دکتر صمد سرداری نیا در تبریز

  (از24/1/87-26/1/87)

روز شنبه25/1/87  مراسم تشیع جنازه پیکرمطهر دکتر صمد سرداری نیا بود از بیست و چهار ساعت قبل ازطریق sms و نیز امیل های شخصی و مکالمات تلفنی اعلام شده بود. این مراسم ساعت ده صبح از مقابل خانه استاد واقع در خیابان ارتش شروع خواهد شد.

مردم علیرغم عدم وجود رسانه های عمومی برای اطلاع رسانی، تنها از طریق تلفنهای شخصی و دیدارهای خصوصی بین خود ازاین حادثه به غایت تلخ و اندوهناک مطلع شده بودند. با این حال حضوریکپارچه مردم  که از طبقات متفاوت  اجتماعی و شهرهای مختلف به  این مراسم  آمده بودند وتعداد آنها به ده هزار نفر مي رسيد در نوع خود بی نظیر بود شعارهایی  که مردم با صدای بلند می دادند عبارت بودنداز:

* ای آنا یوردمون مرد ایگیتلری – اولمه‌ییبسیز ائلین قهرمانی سیز (ای  دلاوران    سرزمین مادری ما –شما هرگز نخواهید مرد چراکه قهرمانان این مردم هستید.)

* یادین خاطیرلرده عزیزقالاجاق.(یادت در خاطره ها عزیزخواهد ماند.)

* آذربایجان باشین ساغ اولسون (آذربایجان سرت سلامت .)

* استاد روحون شاد اولسون . (استاد روحت شاد باد)

* آذربایجان سنینله‌یم .( آذربایجان با تو هستم).

*لا اله الا لله ، محمد الرسول الله .

* انا لله و انا الیه راجعون .

علاوه بر دادن شعارکه از دقایق آغازین تا لحظه پایان مراسم با شور و حرارت وصف ناپذیر ادامه داشت ، از طرف دانشجو یان هویت طلب در دانشگاههای مختلف پلاکاردهایی  به این مضمون در سراسر مسیر راهپیمایی چه در خیابان ارتش به وقت تشیع جنازه و چه در هنگام تدفین استاد "صمد سرداری نیا" توسط فعالان ملی دانشجو حمل می شد:

* آذربایجانین ایگید و شرفلی اوغلی، دکتر صمد سرداری نیا ،ابدی یاشاماغی باشلادی .(فرزند دلیر وشریف آذربایجان حیات ابدی خود را شروع کرد.)

* آذربایجانین میللی و دیرلی تاریخچیسی دوکتورصمد سرداری‌نیانین دونیادان کوچمه‌سینی اونون حورمتلی عاییله سینه وبویوک خالقیمیزا باش ساغلیغی وئریریک . (رحلت دکتر صمد سرداری نیا را از دنیای فانی وگذرنده ؛ به خانواده محترم او ونیز به خلق بزرگ آذربایجان تسلیت می گوییم .)

در مقابل خانه شخصی  وی و در سراسر خیابان ارتش شمالی و جنوبی  جمع مشتاقان و دوستداران دکتر سرداری نیا با خودروهای شخصی و چندین ده اتوبوس شرکت واحد تبریز ونیز با پای پیاده  برای شرکت در مراسم تشیع جنازه بزرگ مردی تجمع کرده بودند که برای باز شناساندن تاریخ بدون تحریف آذربایجان رنج و مشقت پایان ناپذیری را به جان خریده بود و به علت عشق و علاقه  آگاهانه وعمیقش به آذربایجان از هیچ تلاش موثری کوتاهی نکرده بود.

پیکر مطهر دکتر صمد سرداری نیا با دستان ایلیاز یکانلی قهرمان- که بعد از تحمل  ماهها رنج زندان و سابقه دهها بار دستگیری و تجربه تلخ شکنجه هایی چون  نشانده شدن برروی صندلی الکتریکی به تازگی از زندان شوونیستی آزاد شده است.- و فرزندبرومندش آیدین سرداری نیا به خاک  تیره غربت سپرده شد.

در ساعت دوازده و سی دقیقه بعد از دفن استاد در قطعه هنرمندان وادی رحمت شهر تبریز  شخصیت های ممتاز آذربایجان از سراسر آذربایجان بزرگ به  سخنرانی پرداختند. در این سخنرانی اجرای اصل 15و19  برای  چندمین با ر مورد تاکید قرار گرفت. و به حاکمان  شوونیست گوشزد شد که حقوق ما در این سرزمین باید محترم شناخته شود.وعزت و سر فرازی ما مورد حرمت قرار گیرد.

در ادامه برنامه  بیانیه ای که از طرف  اعضاء هیات نحریه مجله وارلیق تنظیم  شده بود توسط مجری برنامه قرائت گردید وعلاوه بر آن پیام تسلیت فعالان حرکت مدنی  تهران خوانده شد که درآن اسامی این افرد آورده شد:

*  دکتر محمد جواد هئیت، مدیر مسئول نشریه وارلیق.

* علیرضا صرافی، مدیر مسئول نشریه دیلماج.

* ابراهیم رفرف  نویسنده کتاب های آموزشی  آنا دیلی در دو جلد و عضو هیتت تحریریه نشریه وارلیق.

* یوسف قوسی( فرزانه)،  مدیر مرکز نشر اندیشه نو .

* مسعود فیوضات ، برگزار کننده چندین کنسرت موسیقی آذربایجانی در تهران و سایر استان ها.

* محمد رضا هئیت .عضو هئیت تحریریه نشریه وزین وارلیق.

* اکبر آزاد ، از فعالان حرکت ملی آذربایجان در تهران.

علاوه بر بیانیه ذکر شده آقای  آیدین صادقی از طرف  گروههای متشکل دانشجویی هویت خواه تهران و نیز آقایان شهرک میرزا به نمایندگی از انجمن ادبی شهریار تبریز و حسن دمیرچی(آذربایجان)  از بزرگان عرصه موسیقی تبریز و نیز استاد  جعفری از شاعران و  نقاشان بنام  زنجان به خواندن  شعر ، دیکلمه و  بیان اندیشه  دکتر سردای نیا پرداختند.

در پایان آیدین سرداری‌نیا پسر  دکتر سرداری نیا ضمن تشکر از حضور مردم آذربایجان در مراسم به خاک سپاری پدرش  صمیمانه اعلام کرد که آقای دکتر سرداری نیا تنها پدر او محسوب نمی شود بلکه  وی  به دلیل محبوبیت مردمی اش پدر همه مردم آذربایجان محسوب می شود و برای همین او نیازی به تعارف متداول ندانست و گفت : امروز کسانی که در این مراسم  شرکت کرده اند ، خواهران و برادران معنوی من محسوب می شوند و ما همه به دلیل درد و رنج مشترکمان اعضای یک خانواده ایمانی و معنوی هستیم که باید با همدلی و اتفاق نظر، وحدت و همدلی خود را حفظ کنیم.

گفتنی است حضور نیروهای سرکوبگر با لباسهای شخصی  ونظامی همچون سایر مواقع کاملا مشهود بود. در تمامی مسیرهایی که شرکت کنندگان برای انجام مراسم  از خیابان ارتش به  وادی رحمت (محل گورستان بزرگ خارج از شهر تبریز ) می رفتند ،علاوه برخود روهای نظامی، بر روی پل ها ومحل های ورودی وادی رحمت دوربین های مداربسته برای کنترل اوضاع و گرفتن عکس و عملیات جاسوسی ضد مردمی نصب شده بود. حضور نیرو های انتظامی، ماشین های گشت پلیس و چماق بدستان تمامیت خواه در تشیع جنازه مردی که تمامی حیات خود را صرف ترویج و گسترش فرهنگ این مردم و سرزمین کرده است ، با اسلحه و باتوم، نشان دهنده عمق استیصال حاکمان سلطه از حرکت های خود جوش مردمی میباشد.

اکثر شرکت کنندگان در این مراسم از فعالان حرکت ملی آذربایجان به شمار می روند که در هنگام اجرای برنامه های مختلف اعتراضی مورد سرکوب وحبس و شکنجه های مختلف فیزیکی و روانی قرار می گیرند .

مردم به جان آمده از استبداد در  سرزمین بزرگ و عزیز آذربایجان به دلیل عدم وجود تریبونی آزاد برای بیان نظرها و اندیشه های معترضانه خود در مراسم عزاداری ،درروزتولد کودکان خود، در جشن های عروسی ودر هر زمانی که به بهانه ای دور هم جمع می شوند آنجا را به محلی برای بیان خواسته های مدنی و ملی خود می کنند. امروز نیز که  فعالان حوزه های مختلف اجتماعی از شهرهایی همچون، میانه، اهر ، کلیبر، مرند، شبستر، سلدوز ، کرج و تهران، اسلام آباد و... آمده اند ، مراسم عزاداری را به تجمع بزرگ اعتراضی تبدیل کردند .

حضور گسترده مردم که از طیف های مختلف آجتماعی چون هنرمندان،شاعران، بازیگران، نوازندگان سرشناس (عاشیق ها) و....می باشند نشان می دهد که جنبش هویت خواهانه تا رسیدن به مطالبات واقعی خود  علی رغم همه باد های نامساعد و مسیرهای ناهموار ادامه خواهد .

مردم ما هرچند از فوت پیرراهشان خسته  و اندوهگین هستند . ولی وجود این همایش بزرگ مردمی باور واعتماد مردم را نسبت به خود چندین برابر می کند.چراکه آنها با تک تک سلولهای شان و با ذره ذره وجودشان احساس و نه احساس بلکه لمس می کنند  که هرگز تنها نیستند و دستی نامرئی وآسمانی وجود خسته از زندان ، شکنجه و تحقیر چندین ده ساله آنها را به همدیگرپیوند می زند و آنها راهمچون دژی خلل ناپذیردر برابر تند باد تمامیت خواهی و ستم چندین هزار ساله مصون می دارد.

امروز آذربایجان غمگین است وانگار تمامیت آذربایجان به دیده ای خون بار و قلبی غمبار  تبدیل شده است وپیکر استاد سبکبار ، آزاد و رها از تعلقات فریبنده دنیوی در میان دستان مشتاقان آزادی و برابری خواه  و عدالت طلب می رفت تا همچون بذری کاشته شود و مراحل رشد وباروری وتکامل در عالمی والاتر را تجربه کند.

"کدام دانه فرورفت درزمین که نرست

چرا به دانه انسانت این گمان باشد"

او با مرگ خود تمام نشد، بلکه شروع شد چراکه کسی که در قلب ملت خود خانه دارد هرگز نمی میرد در خاک هم که می رود. در خاکدان هم که کاشته می شود حیاتی دگر باره در نوروجشن و سرور می آغازد.  آری مردی که سراسر عمر پربار خود را نه به توصیف تاریخ ،بلکه به تحلیل و پردازش وقایع تاریخی پرداخته امروز خود به حادثه شگفت انگیز تاریخی بدل شده است واین بار این انگشتان قدیمی تاریخ است که به نگارش او در دل خود می پردازد و او را برای نسل های بعدی به  عنوان سمبلی و نمادی از مبارزه آگاهانه و شعورمند  معرفی می کند. .

امروز مراسم تعزیت مردی است که در عرصه تاریخی تلاش کرد تا تاریخ را از دام دروغ و تزویر ریاکارانه حاکمان برهاند و حیات واقعی مردم آذربایجان را بدون تحریف نشان دهد او همچون روحی واله و شیدا درد و اندوه مردم آذربایجان را بیان داشت  .و در عرصه تاریخ ، هنر، فرهنگ و زبان مردم ما لحظه لحظه حیات خودرا وقف رهایی و آگاهی مردم از جهل و نادانی ساخت به جرات می توان گفت : او در معبر زمان  از ذره ذره وجود خود چراغی ساخت ، افروخته ، فرا روی  سالکان مسلک سرخ عشق ، شیفتگی ، رهایی وهویت خواهانه . 

اما چنین بار سنگینی از مصیبت هجران یاران _ هر چند دلخراش وجانفرسا_ مردم نستوه آذربایجان را از مقاومت ومبارزه باز نخواهد داشت. امروز حضور هماهنگ، منسجم وپرشور مردم آذربایجان نشان دهنده عمق بیداری واحساس خوب تلاش برای تحقق خواسته ها و مطالبات انسانی وملی مردم دارد.

امروز مردم ما با حضور چندین  هزار نفری خود نشان دادند که  مردان خردورز سرزمین خود را  حرمت می دارند وبرای برداشتن قدم های محکم و مطمئن بعدی خود از آرا و نظرهای بزرگان طریقت بیداری و خرد باوری،در مسیر سبز رهایی الهام خواهند گرفت.

"برگزاری مراسم سومین روز کوچ عارفانه دکتر صمد سرداری نیا"

مراسم روز سوم(26/1/87) وفات دکتر صمد سرداری نیا از طریق اعلامیه هایی که به طرزی  مخفیانه وشبنامه گونه توسط  فعالان حرکت ملی آذربایجان در سراسر دیوارهای شهرهای مختلف آذربایجان نصب شده بود ، به اطلاع مردم رسانده شد. ساعت این مراسم از 19-17 در محل مسجد طوبی اعلام گردید. مردم  زیادی به مسجد آمده اند آنان اغلب از روشنفکران و افراد نخبه جامعه ما محسوب می شوند که آذربایجان به تک تک آنها می‌بالد و افتخار می کند. .به دلیل ترس و نگرانی کارگزاران رژیم شوونیستی از تحرکات  مردمی،امروز فرمانده اداره اطلاعات  تبریزآقای رحمانی با تمامی  زیر دستانش قبل از دیگران  برای کنترل اوضاع به مسجد آمده است ،

آنها به  نوحه خوانهایی راکه خانواده محترم سرداری نیا  خود انتخاب کرده بودند  و بنا بود به زبان ترکی  نوحه بخوانند، اجازه اجرای برنامه را ندادند و بجای آ ن از نوحه خوان های فارسی زبان و تملق گوی خود خواستند تا برنامه رابه نفع خود شان مصادره کنند .

این کار باعث شد تا چند نفر از فعالان حرکت ملی آذربایجان اعتراض بکنند  که ماموران به جای اینکه پاسخگوی اعتراضات مردمی باشند ، سعی کردند تا این افراد را دستگیر کنند ولی با وساطت و اعتراض ریش سفیدان داخل مسجد_ که همه از شخصیت های ممتازآذربایجان هستند._ اجازه  این کار به ماموران داده نشد.

در داخل مسجد آخوندی از طرف خودشان به سخنرانی می پردازد و به شاعران و سخنوران ملی ما که در این دوره سرما و انجماد حرف های بسیاری در سینه دارند، اجازه صحبت داده نمی شود.اما با اعتراض گسترده مردمی که تعدادشان به هزارها نفر می رسد وتمام محوطه داخل و خارج مسجد را پرکرده اند . به آقای عظیمی قدیمی که با ادبیات و درد مردم ما آشناست و مطا لبات ملي را نیزپيگير است به بالای منبررفت وسخنرانی مهيجي نمود.

او  می گوید: این ملت درتاریخ خیلی ازحکومت هاي مستبد را سرنگون کرده است و تا وقتی شوونیست فارس وجود دارد،حرکت ملی آذربایجان نیز ادامه خواهد داشت.

مسجد طوبی در خیابان آزادی قرار دارد این خیابان جز خیابان های اصلی شهر محسوب می شد، امروزبه مدت سه روزاست که پلیس و نیروهای امنیتی - دل نگران و مستاصل ازحوادث تاریخی  که دیر یا زود طفل رسیده رابدنیا خواهد آورد.- تمامی تبریز را در محاصره خود دارند.چهار راه آبرسانی محلی که در آنجا خیابان آزدی و امام خمینی به هم پیوندد.وامتدادش به دانشگاه ملی تبریز ( قلب تپنده  آذربایجان ) می رسد در زیر پای چکمه پوشان و باتوم بدستان  رژیم سطله به سختی  نفس می کشد.

در ورودی مسجد و نیز در راهرو ومحوطه داخلی مسجد که مردم برای عزاداری آمده بودند چندین دستگاه دوربین عکاسی بزرگ برای عکس برداری از فعالین و شناسایی آنها و تعقیب ودستگیری آنها نصب کرده اند. نیروهای امنیتی در تمام قسمت های داخلی مسجد چه در میان اجتماعات زنان و چه در میان اجتماعات مردان پراکنده شده اند، فضا به شدت امنیتی است و سنگینی این فضا علاوه بر داغ ودرد  فراق عزیز از دست رفته مان، قلب و روح تک تک اعضای خانواده و دوستان و همفکران دکتر سردارنیا را چندین باره خسته می کند. این همه  تورم اختناق مانع از آن می شود که برای یار سفرکرده ات یک دل پر گریه کنی و بغض فرو خورده ات را بشکنی  و به جای آن نفرت ، نفرت ازاین همه سیاهی که فضای معنوی مسجد را به خود آلوده کرده است سراپای وجودت را فرا می گیرد و دلت می خواهد ای کاش در فردای حیات اجتماعی –سیاسی سرزمینت تنفس هوای تازه و آزاد امکان پذیر باشد  و تو دیگر در کشوری زندگی نکنی که تفکر طالبانی بر تار و پود آن چنگ انداخته است.

بیوگرافی دکتر صمد سرداری نیا :

دکتر صمد سردارُُُُُُُُُُُُُُی نیا  دراردیبهشت سال 1326 در محله امیره قیز تبریز چشم به جهان گشود. و در  دانشگاه تبریز در رشته تاریخ به تحصیل پرداخت. و در سال 1350 به  مدرک لیسانس دریافت کرد . و در همان سال  در رادیو ملی ایران به کار پرداخت. و در عین جال در دانشگاه تهران یه تحصیل پرداخت و در سال 1357 به دریافت دومین لیسانس خود در رشته حقوق قضایی نایل آمد.دکتر صمد سرداری نیا در سال 1382 در دانشگاه ملی باکو به  دلیل تحقیقات وسیع در زمینه‌ی  تاریخ آذربایجان     دکتری افتخاری دریافت داشت  دکتر سرداری نیا در طول عمر پر بارش  در مجلات و نشریات مختلف به درج صدها مقاله پرداخت و در عین حال کتاب های متعددی در زمینه های مختلف تاریخی  به رشته تحریر در آورده است که به عنوان نمونه به کتابهای زیر می توان اشاره داشت:

1.                 تبریز مهد صنعت چاپ در ایران .

2.                 قره باغ در گذرگاه تاریخ.

3.                 سیری در تاریخ آذربایجان .

4.                 تبریز شهر اولین ها.

5.                 قتل عام مسلمانان در دو سوی ارس.

6.                 دارالفنون تبری ، دومین مرکز آموزش عالی.

7.                 باکو شهر نفت و موسیقی .

8.                 جنگ قره باغ .

9.                 مشاهیر آذربایجان .

10.             نقش مرکز غیبی تبریز در انقلاب مشروطیت ایران.

11.             باقر خان سالار ملی .

12.             ملانصراالدین در تبریز.

13.             تاریخچه تئاتر تبریز .

14.             تاریخ روزنامه و مجله های آذربایجان .

راهش سبز و یادش ماندگار باد.

شهنازغلامی – عضو انجمن روزنامه نگاران زن ایران (رزا)

27/1/87

آزاد تریبوندان آلینمیشدیر

  خاطیره لریمده کی دوکتور صمد سرداری نیا

 محمدرضا هیات

  مرحوم دوکتور سرداری نیانین آدینی چوخ کیچیک یاشلاریمدان بیلیردیم. او زامان آتام مرحوم هدایت هیئت وارلیق درگیسی نین تبریزده کی داغیتیم ایشینی عهده سینه آلمیشدی و درگی هر آی بیزیم ائوه گؤندریلردی. اؤنجه لری درگیده کی تورکجه مقاله لری اوخوماقدا چتین لیک چکردیم و ان چوخ فارسجا مقاله لری و مرحوم منظوری خامنه نین "تورکجه- فارسجا محاوره" آدلی سلسله یازیلارینی اوخویاردیم. صمد سرداری نیانین مقاله لری فارسجا اولوب، هر ساییدا دا یایینلاندیغی اوچون اونون آدی چوخ اسکیدن بری حافظه مه یئرلشمیشدی. 1365-ده آتام وفات ائدینجه درگی نین تبریز تمثیلچی لیگینی دوکتور سرداری نیا اوستلندی و او تاریخده من ده بؤیوک قارداشیم دوکتور فرهاد هئیت ین آراجیلیغی ایله دگرلی عالیمی یاخیندان زیارت ائتمه فرصتی تاپدیم. او زامانلار حؤرمتلی دوکتور جواد هئیت هر ایل ان آز بیر دفعه تبریزه گلیب دوستلاری و قوهوملاری ایله یاخیندان گؤروشردی. بو گؤروشمه لر داها چوخ تبریزین قیمتلی شخصیتلریندن اولان دوکتور خاقانی نین ائوینده گرچکلشردی و ادیبلر، یازارلار و بیلیم آداملاری اورایا توپلاناراق فیکیر مبادله سی آپاراردیلار. دوکتور سرداری نیا هرکسدن اول گلیب، هرکسدن آخیر چیخاردی. اونون حضورو مجلیسه ایستی لیک و آغیرلیق قاتاردی. یا هئچ دانیشمازدی، یا دا چاغداش آذربایجان تاریخینی، مطبوعاتینی و بؤیوک شخصیتلرینی اؤزونه مخصوص بیر مهارت و هیجانلا اوزون – اوزون آنلاتاردی. عقیده سینده چوخ محکم ایدی و حیاتیندا سئچدیگی یولو سونونا قدر یورولمادان، اگیلمه دن و ساپمادان داوام ائتدیردی.

1369-جو ایلده (18 یاشیمدایکن) اوستاد دوکتور جواد هیئت منی مرحوم دوکتور زهتابی یه تاپشیردی و منیم الیمدن توتماسینی ایسته دی. دوکتور زهتابی او زامان تبریز رادیوسونون خارجی یایینلاریندا (برون مرزی) ایشله ین امکداشلارینا تورکجه درس وئریردی و من ده ایلک دفعه اورادا مرحوم زهتابی نین زیاریتینه گئتمیشدیم. او مرحوم منیم تلفونومو آلدی و بیر- ایکی گون سونرا منه تلفون ائده رک هر هفته باشقا بیر ائوده یاپیلان تورکجه کورسلارا دعوت ائتدی. بو منیم حیاتیمدا چوخ اؤنملی بیر حادثه ایدی. چونکی اساساً وارلیق درگیسیندن اؤیرندیگیم آذربایجان تورکجه سی ادبی دیلینی سیستملی بیر شکیلده، هم ده بؤیوک بیر اوستادین نظارتی آلتیندا تکمیل لشدیره جکدیم. ائوده کی صینیفلرده بیر-بیریندن دگرلی عالیملر، یازارلار و ادبیلر وار ایدی. اونلاردان بیری ده بیر نئچه گون اؤنجه ایتیردیگیمیز دوکتور صمد سرداری نیا ایدی. او انسانلارین یاشلارینا و بوتون مشغله لرینه رغماً آنا دیللرینی داها دریندن اؤیرنمگه چالیشمالاری اونلارین نه قدر عزملی، غیرتلی و یورولماز اولدوقلارینی و مینم دوغرو بیر یول سئچدیگیمی و اونلارین یولونو داوام ائتمم گرکدیگینی گؤستریردی. او تاریخدن تام 18 ایل گئچیر و من او انسانلارلا، اؤزللیکله ده مرحوم دوکتور سرداری نیا ایله عینی صینیفده، آنا دیلی درسلرینده اوتوردوغومو، اؤزوم اوچون بیر شرف حساب ائدیرم. تبریزده یاشادیغیم ایللرده او مرحومدان چوخ شئیلر اؤیرندیم. تبریز قزئتلری نین بیرینده چیخان ایلک مقاله می اوخودوقدان سونرا منه قیسا و چوخ معنالی بیر جمله دئمیشدی: "محمدرضا، مقاله نی اوخودوم، چوخ گؤزل ایدی، آنجاق چالیش ائله مقاله یاز کی، وارلیق درگیسی اونو یایینلاسین". بو جمله منی داها چوخ حرکته گتیردی و او تاریخدن سونرا مقاله لریمده وارلیق استانداردینی یاخالاماغا چالیشدیم وسونوندا باشاریلی اولدوم.

دوکتور سرداری نیانین وارلیق درگیسینه گؤندردیگی مقاله لر اؤزونه مخصوص نظامی، تمیزلیگی و گؤزل خطی ایله سئچیلردی. 1372-ده گؤندردیگی مقاله لرله 1386-دا گؤندردیگی مقاله لری مقایسه ائتدیگیمیزده اونون نه قدر دوزنلی و سلیقه لی اولدوغونو گؤره بیلریک. او هر زامان مقاله لرینی اوزون ساری کاغیذلاردا، هئچ بیر چیزمه و قارالاما اولمادان یازار و صحیفه نین سونونا قدر دولدوراردی.

دوکتور سرداری نیا ایله ان سون گؤروشوموز گئچن ایل تبریزده و او مرحومون ائوینده ایدی. دوکتور جواد هیئت بگ کیتابلارینی تبریزین میلّی کیتابخاناسینا هدیه ائتمک اوچون بیزیمله بیرلیکده تبریزده ایدی. مراسیمدن بیر گون سونرا مرحوم سرداری نیا بیزی ائولرینه آخشام یئمگینه دعوت ائتدی. قیزی ائلناز خانیم دوکتور هئیت بگین چوخ گؤزل بیر رسمینی چکیب ائوین دووارینا آسمیشدی. حیات یولداشی خانیم پیرهاشمی چوخ نفیس یئمکلر پیشیرمیشدی و اوغلو آیدین بگ قوناقلاری صمیمیت و محبتله آغیرلاییردی. من آنکارایا گله جگیم اوچون، او گئجه مرحوم سرداری نیا وارلیقدا یایینلانماق اوزره بیر نئچه مقاله سینی بیر یئرده منه وئردی. بیر نئچه آی سونرا بئله آجی بیر حادثه نین باش وئره جگینی عاغلیمین اوجوندان بئله گئچیره بیلمزدیم.

صمد سرداری نیا تام آنلامی ایله بیر تبریزلی ایدی. اونون دانیشیق طرزی، یاشامی، عایله یه مناسبتی و مسأله لره باخیشی اونون آنا یوردونا نه قدر باغلی اولدوغونون گؤسترگه سی ایدی. او، تبریز کیمی غرورلو، تبریز کیمی ساده ایدی. تبریز کیمی اگیلمز و تبریز کیمی آلچاق کؤنوللو ایدی.

مرحوم سرداری نیانین وارلیق درگیسی اوچون گؤستردیگی خیدمتلر اونودولمازدیر. هئچ بیر تمناسی اولمادان وارلیق درگیسی نین تبریزده داغیتیم ایشینی گؤرور و اونو یاخیندان تعقیب ائدردی و وارلیق درگیسی نین سون مقاله لری اونا عاید ایدی.

روحو شاد، مزاری ایشیقلی، قالانلاری دؤزوملو، سئونلری صبیرلی اولسون.

محمدرضا هیئت وارلیق درگیسی رداکتورو

آزاد تریبون دان آلینمیشدیر

آذر جمعیتی نین باش ساغلیغی  

Dünya və Azərbaycan xalqının çox çalışqan və dəyərli alimlərindən birisi ustad

Səməd Sərdariniyanın bu dünyanı tərk etməsini ustadın ayiləsinə, əməkdashlarina və xalgimiza təsliyət diyərək, Ustadın bilim xəzinəsinə artırdıgı əsərlərini, xalqimiza yol göstərəcək elmi araşdirmalarini çox yüksək dəyərləndiririk.  

 Azər Cəmiyyəti

  "صمد سرداری نیا " از نگاه دو نسل / یادداشتهایی از

حمید آرش آزاد و سیامک آرش آزاد

  در سوگ استاد " صمد سرداری نیا" 

استاد صمد سرداری نیا ، مورخ و محقق تاریخ معاصر آذربایجان در گذشت . ایشان که در چند ماه اخیر از عارضه‌ی معده رنج می بردند در بعد از ظهر22 فروردین  به دیار باقی شتافتند. از آثار مهم ایشان می توان به  مرکز غیبی تبریز، مشاهیر آذربایجان (2 جلد)، ایروان یک ایالت مسلمان نشین بود،قره باغ در گذر گاه ،قتل عام مسلمانان دو سوی ارس ،تبریز شهر اولین‌ها و سیری در تاریخ آذربایجان اشاره نمود.روحش شاد

**************

 حمید آرش آزاد  

 اين بار، يك  " صمد " ديگر به دريا پيوست                                      

  ياد آن عزيز گرامي باد كه چهل سال پيش سروده بود:

    صمد، كؤنلومده دير، اوره گيمده دير   

     وورغونون آداشي جيگريمده دير ...         

  چهل سال بعد از پيوستن " صمد بهرنگي " آن " دوست از دست رفته ي بچه ها" به دريا، اين بار هم يك " صمد" ديگر از ميان ما رفت و يك بار ديگر در فراق تلخ يك "تبريزين گول اوغلو، قهرمان اوغلو " به سوگ نشستيم .

    تقريبا از سال 1345 خواننده ي آثار تحقيقي و تاريخي " صمد سرداري نيا " بوده ام و مي توانم ادعا بكنم كه همه ي آثار چاپ شده ي او را خوانده ام و در مواردي،اين خواندن بيشتر از دو- سه بار بوده است. اما خودش را حدود 20 سال پيش و بعد از ورودم به عرصه مطبوعات از نزديك ديدم . عصرها ، در دكه ي مطبوعاتي واقع در چهارراه شريعتي مي نشست و گاهي من نيز به ديدارش مي رفتم و از حضورش استفاده ها مي كردم. اما در طول اين 20 سال ، خيلي كم اتفاق افتاد كه در مورد خودش چيزي بگويد و از ضمير " من " استفاده بكند . فقط يك بار در مورد خودش توضيح داد كه از بس به " ستارخان سردار ملي " ارادت داشته، نام خانوادگي پيشين خود را به " سرداري نيا " تغيير داده است.

  " صمد سرداري نيا" از معدود افرادي بود كه دستش بيشتر از زبانش كار مي كرد و اين را مي توان از فراواني و غناي قابل ستايش آثار و اندكي تعداد مصاحبه هايش فهميد.

 دوستي مي گفت كه " سرداري نيا " براي تبريز، مانند " دكتر باستاني پاريزي " براي كرمان بود . ولي بنده كه آثار هر دو را بارها خوانده ام ، معتقدم كه سرداري نيا پاك تر و منطقي تر بود، زيرا كه باستاني پاريزي همراه با تعريف و تحسين از كرمان ، به برخي كشورها و شهرها و ملت ها و اقوام بي احترامي روا مي دارد، اما سرداري نيا ، در عين عشق پاك به تبريز، حريم ساير نقاط را نيز محترم مي شمرد.

    انسان واقعا بزرگ و وارسته اي بود. اين همه مدعيان تحقيق و تاريخ نگاري ، با بهره گيري از قلم او " داماد " شدند! اين همه افراد كم مايه و پر آز و طمع و شهرت طلب ، آثار او را رو نويسي كردند و با اندكي تغيير و تحريف ، به نام خود در مطبوعات به چاپ رساندند وگاهي به صورت كتاب منتشر ساختند. اما در همه ي اين زمان هاي طولاني ،حتي يك بار مشاهده نكرديم به صورت شفاهي يا كتبي ، اعتراضي بكند و سؤاستفاده كنندگان را رسوا نمايد. يك بار كه در اين مورد عقيده اش را پرسيدم، خنديد و پاسخ داد:

 تلافي ائتمه بدخواهه ،اونو تاپشيرگينان آهه 

                        اؤزو،اؤز قازديغي چاهه ، دوشر آهسته – آهسته

   هشت – نه سال پيش از يك روزنامه نگار باكويي شنيدم كه بعضي از آثار سرداري نيا در جمهوري آذربايجان به زبان تركي ترجمه شده و آماده ي چاپ هستند و مطبوعات همسايه ي شمالي نيز در شناساندن او سنگ تمام گذاشته اند.

 اما دو- سه سال پيش در خود تبريز شاهد بودم كه عده اي از روزنامه نگاران مطبوعات محلي او را نشناختند و با آثارش آشنايي نداشتند. " جاي آن است كه خون موج زند در دل لعل "!

   هر مرگي ، يك سفر بي بازگشت است و ديده ها را پر اشك مي كند و دل ها را آتش مي زند. اما اين سفر بي بازگشت اگر مربوط به بزرگاني باشد كه شايد صد سال ديگر نيز براي خود جانشين شايسته اي نخواهد داشت ، تلخ تر و سوزناك تر است.

  يادش هميشه گرامي و راهش ، جاودانه پايدار و پر رهرو باد

 سیامک آرش آزاد

               صمد سرداري نيا هم رفت                                       

 پنج شنبه  هفته  گذشته ،استاد  "صمد سرداري نيا"  نويسنده، محقق وتاريخ نگار نامدار آذربايجان و ايران بعد از يك دوره بيماري كوتاه ، جان به جان آفرين تسليم كرد.

    صمد سرداري نيا را همه علاقمندان به ادبيات و تاريخ ايران و آذربايجان به خوبي مي شناسند و نيك مي دانند كه آن زنده ياد چه حق بزرگي بر گردن ادبيات و تاريخ آذربايجان داشت و عمر نسبتا كوتاه ولي بسيار پر بار خود را براي شناسايي و شناساندن تاريخ اين مرز و بوم صرف كرد

  شمار كتاب هاي چاپ شده و چاپ نشده سرداري نيا شايد بيش از يكصد جلد باشد، از كتاب هايي در مورد سرداران جنبش مشروطه تا تبريز شهر اولين ها، شايد اگر بگويم تاريخ آذربايجان  مديون فعاليت هاي وي است، اشتباه نگفته ام.

ایکی یازی Mesiaga Mehemmedi جینابلاریندان:

یازینین آردین کلیک ائدین...

 بویوک اولچوده گورمک اوچون یازینین آردین کلیک ائدین

تصاویر مراسم خاکسپاری دکتر سرداری نیا (۲)

 Turk Budonu (Milleti) Basin saq olsun...